Słowniczek

Jedno zdanie na termin i link tam, gdzie strona omawia go porządnie. Ułożone systemami, nie alfabetycznie — sąsiednie hasła tłumaczą się nawzajem. Tam, gdzie polski termin różni się od angielskiego, podajemy oba — ten słowniczek jest też mapą terminologii między wersjami językowymi.

Maszyna i latanie

Termin	Znaczenie
FPV	First-Person View — latanie przez obraz z kamery w goglach, a nie patrząc na maszynę
Tryb acro	Kontroler trzyma zadaną prędkość obrotową; drążki na środku trzymają orientację, nie poziom (moduł 0)
Tryb angle / horizon	Tryby samopoziomujące — druga pętla sterowania owinięta wokół acro (moduł 4)
Uzbrajanie (ang. arming)	Świadome przełączenie, które pozwala silnikom się kręcić — najważniejsza blokada bezpieczeństwa maszyny
AUW / masa startowa	Masa gotowa do lotu, z pakietem; bez niej każda liczba osiągów jest bez znaczenia
TWR / stosunek ciągu do masy	Freestyle chce 8–12 (moduł 2)
Punch-out	Pionowe wznoszenie na pełnym gazie — manewr, który testuje pakiet, ESC i wideo naraz
Propwash	Turbulencja z własnych śmigieł wracająca w nie przy zniżaniu; klasyczne bujanie (moduł 9)
Whoop	Maleńki quad ze śmigłami w osłonach, zwykle do latania w domu — zalecana pierwsza maszyna (build tiny whoop)
BNF / PNP / RTF	Bind-and-fly / plug-and-play (dodaj swój RX) / ready-to-fly — ile budowania pomijasz
Oblot (ang. maiden)	Pierwszy lot maszyny — bramkowany checklistą przed oblotem
Tryb żółwia (ang. turtle mode)	Flip-over-after-crash: kręci śmigłami wstecz, by odwrócić leżącego na plecach quada — tylko dla zdrowych maszyn
Failsafe	Co robi kontroler po utracie łącza sterowania; skonfiguruj i przetestuj na stole przed pierwszym lotem (Odbiornik)
VLOS / zasięg wzroku	Gogle się nie liczą — dlatego UE chce obserwatora (moduł 13)

Łącze radiowe

Termin	Znaczenie
Aparatura (ang. radio/transmitter)	Nadajnik w rękach — ten jeden zakup, który przeżyje każdego drona
EdgeTX	Otwarty system operacyjny prawie każdej współczesnej aparatury
ELRS (ExpressLRS)	Otwarte łącze sterowania, które przejęło hobby: tanie, małe, ogromny zasięg
Fraza bindowania (ang. bind phrase)	Tożsamość w ELRS — ta sama fraza na TX i RX znaczy zbindowane, na zawsze (Bindowanie ELRS)
Częstotliwość pakietów (ang. packet rate)	Aktualizacje sterowania na sekundę; mniej pakietów = więcej zasięgu, więcej opóźnienia (Odbiornik)
RSSI	Surowa siła sygnału, w dBm — „jak głośno"
LQ	Jakość linku — procent pakietów, które dotarły; spadające LQ przy dobrym RSSI to zakłócenia, nie dystans
Telemetria	Dane wracające z quada łączem sterowania: jakość linku, napięcie, GPS
Model match	Wiąże odbiornik z jednym modelem aparatury, żeby niewłaściwy quad nie dał się uzbroić
Diversity	Dwie anteny, z chwili na chwilę wygrywa lepszy sygnał — w odbiornikach i w goglach
dBm / dB	Bezwzględna moc RF / stosunek; każde 3 dB to czynnik dwa (moduł 1)
Budżet łącza (ang. link budget)	Rachunek mocy nadajnika, zysków anten i strat trasy przeciw czułości — to on decyduje o zasięgu (moduł 1)
EIRP	Moc wypromieniowana z uwzględnieniem zysku anteny — liczba, którą naprawdę ogranicza prawo (moduł 13)

System wideo

Termin	Znaczenie
VTX / nadajnik wideo	Analogowy 5,8 GHz albo cyfrowy air unit (VTX)
OSD	Telemetria narysowana na obrazie — latasz na napięcie, nie na zegar
DVR	Nagranie w goglach — tak diagnozuje się problemy wideo i znajduje drony po upadku (Gogle)
Analog kontra cyfra	Analog degraduje się łagodnie w śnieg; cyfra jest ostra aż do klifu (Gogle)
Pit mode	VTX na niemal zerowej mocy, by pracować przy stole bez zagłuszania innych pilotów
Patch / omni	Antena kierunkowa / dookólna; klasyczna para w goglach to jedna i druga (Antena VTX)
RHCP / LHCP	Polaryzacja kołowa prawo-/lewoskrętna — mieszanie kosztuje ~20 dB, więc nie mieszaj

Zasilanie

Termin	Znaczenie
LiPo / Li-Ion	Dwie chemie ogniw: moc kontra wytrzymałość (Akumulator)
Liczba S	Cele szeregowo — 6S ≈ 22,2 V nominalnie, domyślne dla freestyle
C-rating	Deklarowana krotność prądu rozładowania — marketing; zamiast tego mierz rezystancję wewnętrzną
Rezystancja wewnętrzna (IR)	Uczciwa liczba o zdrowiu pakietu; tylko rośnie — wycofaj przy ~2× wartości nowego (moduł 6)
Spadek napięcia (ang. sag)	$\Delta V = I\,R_{wew}$ pod obciążeniem — dołek na OSD przy punch-oucie
Napięcie storage	~3,8 V na celę — tam pakiety mieszkają między sesjami (Ładowarka)
Ładowanie z balansowaniem	Trzymanie każdej celi na tym samym napięciu podczas ładowania — nienegocjowalne
Smoke stopper	Ogranicznik prądu na pierwsze zasilenie: zamienia zwarcie w przygaszoną żarówkę zamiast pożaru (moduł 10)
BEC	Stabilizator robiący czyste 5 V / 9 V z napięcia pakietu — jego brownout to restart w powietrzu
Kondensator low-ESR	Puszka ≥ 470 µF na padach ESC pochłaniająca skoki komutacyjne — najtaniej kupowana niezawodność w FPV (moduł 6)

Firmware i konfiguracja

Termin	Znaczenie
FC / kontroler lotu	Komputer wykonujący pętlę sterowania tysiące razy na sekundę
ESC 4w1	Cztery sterowniki silników na jednej płytce pod kontrolerem — razem to „stack"
Betaflight / INAV / ArduPilot / PX4	Otwarte firmware lotu: freestyle / przeloty z GPS / autonomia (moduł 0)
Target	Kompilacja firmware dla dokładnie Twojej płytki — wgraj właściwy (Wgrywanie firmware)
Tryb DFU	Stan bootloadera, w którym płytka się flashuje; „zbrickowany" zwykle znaczy problem ze sterownikiem DFU
CLI / diff all	Tekstowy interfejs pod GUI; diff all to cała Twoja konfiguracja jako tekst — rób kopie (Podstawy Betaflight)
DShot	Cyfrowy protokół silników; dwukierunkowy DShot pozwala ESC raportować obroty z powrotem
Filtr RPM	Notche zaparkowane na rzeczywistej częstotliwości każdego silnika dzięki tej telemetrii — włącz przed jakimkolwiek strojeniem (moduł 9)
Blackbox	Szybkie logowanie lotu — zamienia „dziwnie się czuje" w spektrogram (moduł 9)
UART	Port szeregowy kontrolera; będziesz nimi gospodarować jak pieniędzmi (Kontroler lotu)
SmartAudio / Tramp	Protokoły, którymi kontroler steruje VTX-em po UART

Budowa i strojenie

Termin	Znaczenie
Stack	FC + ESC zmontowane razem; 30,5 × 30,5 mm to rozstaw 5″
2207, 1855 KV	Nazewnictwo silników: stojan 22 mm średnicy × 7 mm wysokości; KV ≈ obroty na wolt, bez obciążenia (moduł 5)
5.1×4.66×3	Nazewnictwo śmigieł: średnica × skok × łopaty, w calach — geometria jest dokładna, deklaracje ciągu nie (Śmigła)
Śmigła CW / CCW	Śmigła występują w obu kierunkach obrotu; założone odwrotnie pchają w dół (Fikołki przy starcie)
Miękkie mocowanie / gumki	Gumowa izolacja między wibracją ramy a żyroskopem — układ masa-sprężyna z prawdziwą matematyką (moduł 10)
PID	Regulator prędkości obrotowej: P sztywność, D tłumienie, I trzymanie na wietrze (moduł 4)
Feedforward	Sterowanie z tego, dokąd drążek zmierza, nie tylko z uchybu — kontakt z drążkiem bez dzwonienia
Rate'y	Krzywa z położenia drążka na prędkość obrotu — czucie, nie strojenie
Notch / lowpass	Dwa kształty filtrów: skalpel na jednej częstotliwości kontra tępe ścięcie z kosztem fazy (moduł 9)
Desync	ESC gubiący synchronizację z silnikiem — krztuszenie pod obciążeniem z całym drzewem decyzyjnym
Zimny lut (ang. cold joint)	Lut, który wygląda matowo i trzyma słabo — arcyłotr tego podręcznika (moduł 10)
Pętla masy (ang. ground loop)	Wiele dróg masy zamieniające się w szum wideo (Szum wideo)

Przepisy (perspektywa UE)

Termin	Znaczenie
Kategoria otwarta / A1–A3	Unijne klasy ryzyka; samoróbka ≥ 250 g ląduje w A3 (moduł 13)
Znak klasy C	Fabryczna etykieta certyfikacji; konstrukcje własne jej nie mają — rozstrzygające rozwidlenie
Rejestracja operatora	Twój numer, na ramie, wymagany ≥ 250 g albo z kamerą
Granica 250 g	Najbardziej brzemienna w skutki liczba w projektowaniu dronów — poniżej niej inny świat regulacyjny
Geo-strefy	Przestrzeń, gdzie latanie jest ograniczone — sprawdzane przed każdym lotem, w aktualnej aplikacji

Brakuje terminu?

Jeśli jakaś strona założyła słowo, które musiałeś sprawdzać gdzie indziej, to błąd tego podręcznika — zgłoś go, a termin tu trafi.